آموزش آنلاین با روندی صعودی به انتخابی برای مدرسان آموزش عالی تبدیل میشوند. نهادهای سنتی در حال گسترش زیرساختهای خود برای افزودن نسخه های آنلاین برنامه های آموزشی خود و افزایش برنامه های آموزشی آنلاین هستند.
اساتید آنلاین میتوانند به مزایای دوره های مجازی پی ببرند، اما آنها با تعدادی چالش روبرو هستند. در حالی که آنها مانند دانشجویان آنلاین از برخی از مزایا، از لحاظ راحتی و انعطاف پذیر بودن آموزش های آنلاین برخوردار میشوند، بایستی به مهارتهای اضافی در ارتباط با فن آوری و مدیریت محیط یادگیری مجازی مسلط شوند.
جهتگیری آموزش از چهره به چهره به آموزش مجازی با پیچیدگیهای کمتری همراه است، کلاسهای درس سنتی به سیستم مدیریت یادگیری (LMS) سوق پیدا میکنند. در حال حاضر از LMS در بسیاری از دورههای سنتی، به صورت ترکیبی و یا به طور کامل برای مدیریت و سازماندهی و ارائه محتوای دوره توسط مربیان استفاده میشود.
هنگامی که برای ارائه مواد درسی از دوره های آنلاین استفاده شود، نقش استاد آنلاین؛ تسهیل تجربه یادگیری، تعامل دانشجو با مواد درسی و تعامل دانشجو با دانشجو است. این تسهیلات شامل ملاحظات متعددی است که معمولا بخشی از یک دوره چهره به چهره است.
ارتباطات در یک دوره آنلاین را میتوان به صورت همزمان (در زمان واقعی اتفاق میافتد) و یا ناهمگام یا ناهمزمان (شرکت کنندگان در زمانهای موردنظر خود مشارکت میکنند) طبقه بندی کرد. ابزار همزمان به اساتید این امکان را میدهد که با دانشجویان به صورت گروهی و یا یک به یک دیدار کند و در همان زمان بازخورد بگیرد. این ابزارها برای کلاسهای درس مجازی از پیام متنی فوری تا صدا، ویدئو و ابزارهای همکاری مشترک (مانند وایتبردهای هوشمند، برنامه های اشتراک گذاری و تور وب) متفاوت است. از ابزارهای همزمان LMS با تهیه مجوز تجاری (مانند Adobe Connect و GoToMeeting) و یا به صورت باز و مبتنی بر وب (مانند Skype و GoogleTalk) میتوان استفاده کرد. مدیریت رویداد همزمان مستلزم بقرخورداری از برخی مهارتهای مربوط به تکنولوژی و مدیریت است.
ابزارهای ناهمگام به دانشجویان این امکان را میدهد که به منظور ارائه ورودی، بازخورد، پاسخ و غیره زمان مناسبی داشته باشد، البته اتمام مهلت مشخص است. انجمنهای بحث و گفتگو شاید رایجترین ابزار ناهمگام باشد که معمولا بخشی از هر LMS است. با استفاده از این ابزار استاد میتواند بحثی را ایجاد کند که دانشجویان تا زمان مشخصی به آن پاسخی ارسال کنند. مدیریت موثر بحث ناهمگام (ناهمزمان) شامل ایجاد پرسشهای خوب است که موجب شویق دانشجویان به مشارکت موثر شود و نیز مدیریت متون است.
اغلب، اساتید آنلاین هرگز با دانشجویان خود به صورت چهره به چهره ملاقات نمیکنند. این محیط و روابط بین مربی و دانشجو با ایجاد حضور آنلاین افزایش مییابد. استراتژی هایی برای توسعه حضور در یک دوره با استفاده از ارتباطات رایانه ای وجود دارد. این استراتژیها به سه بخش طراحی آموزشی، آموزش و یادگیری اجتماعی طبقه بندی میشود. نمونه هایی از استراتژی ها آموزش و حضور اجتماعی در یک دوره آموزشی آنلاین عبارتند از اشتراک پروفیل استاد و دانشجو در LMS، به اشتراک گذاری داستان های شخصی و تجربیات حرفه ای و استفاده از عبارات عاطفی است.
معمولا دانشگاه ها با برنامه های آنلاین، برخی از راهنماییهای مورد نیاز مدرسان آنلاین برای توسعه حضور در آموزش آنلاین را ارائه میدهند. این اطلاعات میتواند ارزشمند باشد، به خصوص وقتی که براساس اطلاعات و بازخورد دریافتی از دانشجویان آنلاین و اساتید آنلاین موفق باشد.
توسعه حضور آنلاین به توسعه اجتماع (آنلاین) بسیار نزدیک است. مربی آنلاین عالی باید استراتژیهایی برای توسعه حرفه ای داشته باشد. ایجاد محیطی که در آن دانشجویان احساس تعلق به اجتماع دارند و تعامل، اشتراک گذاری، همکاری، همیاری و همچنین احساس مسئولیت در میان اعضا افزایش مییابد.
در اینجا چند راه برای توسعه اجتماع در یک دوره آنلاین را ذکر میکنیم: معرفی دانشجویان به یکدیگر، ارسال پیام به ایمیل شخصی دانشجویان در هر هفته، انجام نظرسنجیهای مکرر، فراهم کردن فرصتی برای بحث و جلسات گفتوگوی همزمان، استفاده از ویدئو در طول کلاس، استفاده از مقدمه برای شروع جلسات آنلاین.
تحقیقات اخیر انجام شده، نشان داده است که فیلم های معرفی اعضای هیات علمی از نظر دانشجویان ارزش ارزش زیادی دارد. اکثر دانشجویان با تماشای فیلمهای مربیشان احساس میکنند که برای شرکت در دوره های آنلاین آماده تر میشوند و در طول دوره ارتباط بهتری با استاد دارند.
به عنوان یک مربی آنلاین بایستی لحنی مناسب با قوانین و مقررات و آداب شبکه داشته باشید. دانشجویان از رفتار شما الگو خواهند گرفت. مدل رفتاری حرفه ای که در ارتباطات آنلاین و مشارکت در بحثها از دانشجویان خود انتظار دارید را به صورت صریح و روشن به آنها بگویید.
هر موسسه آموزشی سیاستها و اولویتهایی برای استخدام مربیان آنلاین خود دارد. صلاحیتهای پایه معمولا شامل حداقل سطح تحصیلات در زمینه ای که تدریس خواهد شد، سابقه و تجربه کاری در این زمینه و سابقه تدریس. شما میتوانید لیستی از این شرایط و مهارتها را در برخی اطلاعیه های تدریس پیدا کنید. نمای کلی از آیتم هایی که به طور معمول از اساتید آنلاین انتظار میرود را در زیر لیست کرده ایم. برخی از این شایستگیها، با مواردی که برای دوره های سنتی موردنیاز است، تفاوت چندانی ندارند.
تحصیلات. بر اساس سطح مورد نیاز برای دوره های آموزشی و برنامه های آن است. معمولا حداقل مدرک کارشناسی ارشد و دکترا ترجیح داده میشود.
تجربه. بسیاری از دانشگاه های آنلاین تجارب اخیر اساتید در زمینه تدریس را در استخدام مهم میشمارند. سوابق تدریس دوره های علمی قبلی نیز ممکن است مورد نیاز باشد.
تخصص. داشتن تخصص در زمینه اصلی که قصد تدریس آن را دارید نیز معمولا بر اساس قوانین دانشگاهی مهم است.
راهبری. در محیط آموزشی، اغلب اساتید به عنوان راهنما یا راهبر هستند. دانشجویان توانایی دسترسی به محتوای درسی و مواد تکمیلی را دارند. به عنوان استاد، با استفاده از این محتوا و فعالیتهای مربوطه به راهنمایی و ارزیابی یادگیری دانشجویان میپردازید. کشف استراتژیهای آموزشی آنلاین است که به شما کمک میکند تا دانشجویان را به بهترین نحو هدایت کنید. توانایی هدایت و راهبری کلاس با استفاده از ابزارهای همگام و ناهمگام یکی از نیازهای ضروری است.
سازماندهی. دوره های آموزشی آنلاین مستلزم اساتیدی با توانایی سازماندهی و هدایت دوره با وجود الزامات اجرایی هستند. ممکن است در ارائه دروس آنلاین تداخل یا همپوشی بوجود آید و سازماندهی شرایطی از این دست بخش مهمی از وظایف استاد است که وضعیت را بهبود میدهد.
حل مسئله. در حال حاضر محیط مجازی فرصتهای متعددی را برای حل مشکل بوجود آورده است. مانند کمک به دانشجو برای پیدا کردن منابع کمکی، عیب یابی رایانه و اتصال به اینترنت. همه مسائل را نمیتوان پیشبینی کرد و اساتید بایستی برای برداشتن گام های اولیه در جهت یافتن راه حل ها، پاسخگو باشند.
مدیریت زمان. برنامه دانشگاهی دوره های آموزشی اینترنتی اغلب از دوره های دانشگاه های سنتی کوتاهتر است. البته اساتید در طول ترم توانایی مدیریت و پاسخگویی “زنده” 24 ساعته در طول هفته را دارند. برخی برنامه و سیاست های استاندارد در مورد تعهدات مربیان برای ارائه بازخورد به دانشجویان وجود دارد. اگر این دستورالعملها در زمان مناسب خود اجرا نشوند، امکان دارد انتظارات دانشجویان و اهداف آموزشی برآورده نشود.
مذاکرات استخدامی. بسیاری از مدرسان آنلاین و بر اساس قراردادهای آموزشی کار میکنند. اطلاع از مسائل مربوط به پرداخت حقوق، عدالت در استخدام، انتظارات حقوق و دستمزد، اتحادیه ها، مسائل مالیاتی و قراردادهای استخدام مهم هستند.
سخت افزار. مربی آنلاین، مانند یک کارمند از راه دور برای دانشگاه است. ممکن است برای کار نیاز به استفاده از سیستم کامپیوتری خود را داشته باشد. دوره های آنلاین، به ویژه برای جلسات همزمان، نیازهای اضافی مانند بلندگو، میکروفن، دوربینهای وب و همچنین به طور موثر مهارت های لازم برای استفاده از این تجهیزات نیاز است.
نرم افزار. برای پیدا کردن نرم افزارهای مورد نیاز دوره های آموزشی آنلاین و همچنین برنامههای اضافی مانند اسکایپ و یا نرم افزار Adobe Connect میتوانید با رئیس یا مسئول فنی دانشگاه صحبت کنید. به عنوان یک استاد، مسئولیت نرم افزار و برنامه های کاربردی برای ارتباط با دانشجویان به عهده شماست.
سواد رسانه ای و دیجیتال. مدرسان آنلاین و همچنین دانشجویان آنلاین، باید مهارتهای وب مانند جستجوی آنلاین، ارزیابی اعتبار محتوای وب و … را داشته باشند.
اعتماد به نفس. یک مربی آنلاین در ارتباط با تغییر تکنولوژی و تعامل با دانشجویان در تجربیات یادگیری، باید اعتماد به نفس بالایی داشته باشد. داشتن اعتماد به نفس لازمه هر استاد موفقی است.
همکاری علمی. مدرسان آنلاین میتوانند در تیمهای توسعه آنلاین شرکت کنند، و به مربی های تازه وارد کمک کنند. همانطور که در دانشگاههای سنتی، امکان شرکت در پروژه های تحقیقاتی مشترک و سخنرانیها وجود دارد، این امکان برای اساتید آنلاین نیز وجود دارد.
انعطافپذیری. آمادگی برای تغییرات و پیشبینی احتمال تغییرات اساسی در محیط یادگیری آنلاین که مربوط به فن آوری و سیاست ها میشود گاهی به تغییرات سریع در روشها نیاز دارند.
تمایل به یادگیری. محیط یادگیری آنلاین، محیطی پویا است. به عنوان یک مربی، شما دائما نیاز به یادگیری نحوه استفاده از فن آوریهای جدید و مولفه های جدید برای دوره دارید. با توجه به سرعت فوقالعاده تغییر در فن آوری، حتی اگر امروز شما یک متخصص سخت افزار و نرم افزار باشید، احتمال قوی وجود دارد که این سیستمها به زودی منسوخ شوند. شما نیاز به یادگیری سیستمهای جدید دارید و گاهی نیاز است که در مورد برنامه یا ابزار خاصی از دانشجویان خود مواردی را یاد بگیرید.
پایبندی به حمایت از دانشجویان. دانشجویان آنلاین که درحال یادگیری از راه دور هستند به استاد خود به عنوان یک منبع و جلودار برای راهنمایی در مورد طیف گسترده ای از پرسشها و مسائل نیاز دارند. شما میتوانید آنها را با منابع اضافی یا دوره های مناسب دیگر آشنا کنید.
تلاش هایی برای اصلاح لیست صلاحیت مدرسان آنلاین از طریق تحقیق و تمرین وجود دارد و امکان دارد این صلاحیتها با توجه به دانشگاه ها و سبکهای متفاوت تدریس متفاوت باشند. هر مربی آنلاین برای دستیابی به موفقیت بایستی پس از آماده شدن برای مربیگری آنلاین، در جهت دستیابی به دیدگاه های واقع بینانه از طریق ارزیابی و تجربه و یادگیری از منابع آموزشی اقدام کند. برخی از منابع مورد نیاز توسط دانشگاه ها و سازمانهای تحقیقاتی در دسترس اساتید قرار میگیرد.
اساتید با ارزیابی خود میتوانند نقاط قوت و ضعف فعلی خود را به عنوان یک مربی آنلاین شناسایی کنند. با نگاهی به دوره های پیشین اساتید میتوانند با مشاهده پیشرفتهای خود در امر آموزش آنلاین، گامهای بزرگتر بعدی خود را در این مسیر بردارند.
در صورتی که شما نیز به عنوان مربی آنلاین فعالیت کرده اید و یا در حال حاضر فعالیت میکنید خوشحال میشویم، تجربیات گرانقدر خود را در این زمینه به اشتراک بگذارید.
احمد حکیمی
مطلب بسیار مفیدی بود. خوشحالم که با خرید نسخه الکترونیک این مطلب تونستم از سایت عالی شما حمایت کنم.
ایران آتا
از داشتن دوستانی چون شما به خود میبالیم.